Istwa a anrejistre nan Ayiti te kòmanse sou 5 desanm 1492 lè navigatè ewopeyen Kristòf Kolon a te pase sou yon zile gwo nan rejyon an nan Lwès Atlantik la ki pita te vin konnen kòm Karayib la. Li te rete pa tayino yo a, ak Arawak moun, ki moun ki divèsman rele zile Ayiti yo, Bohio, oswa Kiskeya. Kolon touswit reklame zile a pou kouwòn panyòl, nonmen li La Isla Española ("Island nan Panyòl"), pita Latinized nan Ispanyola. Franse enfliyans te kòmanse nan 1625, ak franse kontwòl sou sa ki te rele Saint-Domingue-modèn-jou Ayiti-te kòmanse nan 1660. Soti nan 1697 sou, pati lwès zile a te franse ak pati lès la te Panyòl. Ayiti te vin youn nan pi rich koloni Lafrans yo, ki te pwodui kantite vas nan sik ak kafe epi depann sou yon sistèm esklav brital pou travay ki nesesè yo. Enspire pa mesaj Revolisyon franse a, esklav ayisyen leve nan revòlt nan 1791 ak apre deseni nan batay repiblik endepandan Ayiti a te ofisyèlman pwoklame an 1804.

Kontni

Istwa anvan arive nan panyòl laChanje

Vag siksè nan migran arawak, k ap deplase nò soti nan delta a Orinoco nan Amerik di Sid, rete zile yo nan Karayib la. Anviwon A. 600, tayino a, yon kilti arawak, te rive sou zile a, deplase moun ki te abite anvan yo. Yo òganize nan kasika yo (chèf), yo chak ki te dirije pa yon kasik (chèf).

Istwa panyòl (1492-1625)Chanje

Kristòf Kolon te etabli règleman an, La Navidad, tou pre vil la modèn nan Kap Ayisyen. Li te bati sou bwa yo nan bato l 'yo, Santa María, pandan premye vwayaj li nan desanm 1492. Lè li te retounen nan 1493 sou vwayaj dezyèm l' li te jwenn tèt li detwi ak tout 39 kolon touye. Repiblik Dominikèn nan 1493. Kapital koloni an te demenaje ale rete nan Santo Domingo nan 1496, sou kòt lwès sid la nan zile a Repiblik Dominikèn prezan. Panyòl la tounen nan lwès Ispanyòl nan 1502, etabli yon aranjman nan Yaguana toupre modèn jou Leogane. Yon règleman dezyèm te etabli nan 1504 rele Puerto Real tou pre modèn Fort Liberty - ki nan 1578 te relwe nan yon sit ki tou pre ak chanje non Bayaha.

Apre rive nan Ewopeyen yo, popilasyon endijèn La Hispaniola a te soufri anpil nan tou pre disparisyon, nan petèt ka ki pi mal la nan depopulation nan Amerik yo. Yon ipotèz souvan aksepte mòtalite a segondè nan koloni sa a nan pati nan maladi Ewopeyen an ki natif natal yo pa te gen okenn iminite. Yon ti kantite Taínos yo te kapab siviv ak mete kanpe ti bouk yon lòt kote. Panyòl enterè nan Ispanyola te kòmanse dekouraje nan 1520s yo, kòm plis likratif lò ak depo an ajan yo te jwenn nan Meksik ak Amerik di Sid. Apre sa, popilasyon Panyòl Panyòl la te grandi nan yon vitès dousman. [Sitiyasyon ki nesesè]

Règleman an nan Yacanagua te boule nan tè a twa fwa nan li jis sou yon egzistans syèk lontan kòm yon aranjman Panyòl, premye pa pirat franse nan 1543, ankò sou 27 me, 1592, pa yon pati 110 ateri fò ki sòti nan yon bato kat Anglè naval squadron ki te dirije pa Christopher Newport nan bato dragon an Golden, ki te detwi tout kay 150 nan règleman an, e finalman pa Panyòl yo tèt yo nan 1605, pou rezon ki etabli anba a.

Nan 1595, Panyòl la, fristre pa rebelyon an ven ane nan matyè Olandè yo, fèmen pò lakay yo nan anbake rebel soti nan Netherlands yo, koupe yo nan pwovizyon yo sèl kritik ki nesesè pou endistri herring yo. Olandè a reponn pa Sourcing founiti sèl yo soti nan Amerik Panyòl kote kolon yo te plis pase kontan nan komès. Se konsa, gwo kantite komèsan Olandè / pirat yo te komès Anglè yo ak franse frè komès sou kòt yo aleka nan Ispanyola. Nan 1605, Espay te fache ke koloni Panyòl sou nò ak lwès peyi nan zile a pèsiste nan pote soti echèl gwo ak komès ilegal ak Olandè a, ki moun ki nan tan sa a te goumen yon lagè nan endepandans kont Espay an Ewòp ak angle a, ak trè dènye eta lènmi, e konsa deside fòse moun yo pi pre lavil la nan Santo Domingo. [5] Aksyon sa a, ke yo rekonèt kòm Devastaciones de Osorio a, te pwouve dezas; Plis pase mwatye nan kolon yo reenstale mouri nan grangou oswa maladi, plis pase 100,000 bèt yo te abandone, e anpil esklav chape. [6] Senk nan ki deja egziste koloni yo trèz nan zile a te britalman te kraze pa twoup Panyòl ki gen ladan koloni yo de sou teritwa a nan prezan-jou Ayiti, La Yaguana, ak Bayaja. Anpil nan moun ki rete nan batay, chape nan forè a, oswa kouri ale nan sekirite nan pase bato Olandè yo.

Sa a aksyon Panyòl te kontreproduktiv kòm angle, Olandè, ak franse pirat yo te kounye a lib yo etabli baz sou abandone nan zile a nò ak lwès, kote bèt sovaj yo te kounye a abondan ak gratis. Nan 1697, apre deseni de batay sou teritwa a, Panyòl la sede pati lwès la nan zile a franse a, ki moun ki kounye a yo rele li Saint-Domingue. Saint-Domingue devlope nan yon koloni trè likratif pou Lafrans. Ekonomi li te baze sou yon endistri sik travay-entansif ki repoze sou kantite vas nan esklav Afriken yo. Pandan se tan, sitiyasyon an sou pati nan Panyòl nan zile a deteryore. Tout anpi Panyòl la te plonje nan yon kriz ekonomik gwo twou san fon, ak Santo Domingo te anplis frape pa tranblemanntè, siklòn ak yon rediksyon popilasyon.

Sen Domeng franse (1625-1789)Chanje

Pèl nan Zantiy (1711–89)Chanje

Peryòd revolisyonè (1789-1804)Chanje

Revòlt Oge a (1789-91)Chanje

Rising esklav yo (1791-93)Chanje

Tousen Louvèti ki monte (1793-1802)Chanje

Napoleon bat (1802-04)Chanje

Gade touChanje

BiblyografiChanje

Lyen deyòChanje